openlaw.pl
całe polskie prawo online
wybrany dokument: PrawoAdministracyjne
tu byłem: PrawoAdministracyjne
 Tematy:
  Komparatystyka Prawa
 postępowanie cywilne
  Postepowanie Karne
  Postepowanie Sadowoadmini...
 prawo cywilne
 prawo energetyczne
 prawo europejskie
 prawo gospodarcze
 prawo karne
  Prawo Konstytucyjne
  Prawo Obce
 prawo pracy
 prawo prywatne międzynarod...
 prawo publiczne
 prawo spółek
 teoria prawa
 Informacje:
 akty prawne
 artykuły
 dokumenty
 glosy
  Interpretacje Podatkowe
 kazusy
 komentarze
 leksykon openlaw.pl
 literatura
 mind-mapy
 opinie prawne
 orzecznictwo
  Projekt E V T Z Kompetenz...
 recenzje
 samorządy prawnicze
 schematy
 skróty
 skrypty
 wzory
 Adresaci:
 autor
 klient
 student
 użytkownik
 wierzyciel

Prawo administracyjne


A. Pojęcie prawa administracyjnego
Rozważania na temat prawa administracyjnego należy rozpocząć od ustalenia, czym właściwie jest prawo administracyjne. Dokonując podziału określenia "prawo administracyjne" możemy - poprzez odrębne zdefiniowanie poszczególnych jego członów, a następnie syntezę ich definicji - dokonać próby zdefiniowania tego pojęcia.

1. Prawo ...
"Prawo" - jest to uporządkowany zbiór norm prawnych, w tym wypadku rozumiany jako podsystem.

2. ... administracyjne
"Administracyjne" - od pojęcia "administracja". Pojęcie administracji może być natomiast rozumiane w dwojaki sposób: jako organizacja oraz jako działalność.

a. administracja jako organizacja
W tym wydaniu administracja to organizacja złożona z różnorodnych jednostek organizacyjnych, skupionych wokół organów, tj. takich jednostek organizacyjnych, które wyposażone zostały w określone w ustawach kompetencje i tworzące zamknięty układ organizacyjny, którego zadaniem jest realizacja zadań o charakterze państwowym lub publicznym [Wierzbowski i inni "Prawo adm..." str. 9;].

b. administracja jako działanie
Tutaj używa się z kolei definicji mówiącej o tym, że jest to planowa działalność państwa, która pozostaje po wyeliminowaniu z niej działalności z niej działalności prawodawczej i sądowniczej [S. Kasznica (wg. cytatu z: Ura "Prawo adm..." str. 22 i z: Cieślak i inni "Prawo adm..." str. 11)].

c. syntetyzujące pojęcie administracji
Według określenia łączącego oba punkty widzenia administracji stwierdza się, że jest ona organizacją ludzi wyodrębnioną w celu realizacji zadań wymagających wspólnego działania [Ura "Prawo adm..." str. 21].

3. Zdefiniowanie pojęcia "prawo administracyjne"
Składając teraz wywiedzione powyżej definicje "prawa" i "administracji" możemy pokusić się o stworzenie definicji całego złożenia "prawo administracyjne". Jest to więc "uporządkowany zbiór norm prawnych, których racją obowiązywania jest bezpośrednia realizacja przez podmioty administrujące wartości wyróżnionych ze względu na dobro wspólne" [Cieślak "Prawo adm..." str. 56]. Mówiąc prościej: jest to ta gałąź prawa, która reguluje działalność organów administracji [Ura "Prawo adm..." str. 26]. Działalnością organów administracji jest natomiast część działalności państwa, która zostaje po odjęciu działalności prawodawczej i sądowniczej.

B. Pojęcie "materialnego prawa administracyjnego"
Po ustaleniu ogólnego pojęcia prawa administracyjnego należy zastanowić się nad jego wewnętrzną strukturą.

Najczęściej spotykanym sposobem wewnętrznego usystematyzowania dziedzin prawa jest podział na prawo materialne i prawo procesowe. Wówczas podstawą wyodrębnienia jest treść przepisów prawnych. Prawo materialne zajmuje się określeniem praw i powinności uczestników obrotu prawnego. Z kolei prawo procesowe zajmuje się możliwościami realizacji tychże praw i obowiązków.
Taki podział stał się także miarodajny w nauce prawa administracyjnego. Przyjęło się uważać, że prawo administracyjne materialne to ten fragment prawa administracyjnego, który zawiera normy ustanawiające wzajemne uprawnienia i obowiązki organów administracji publicznej i podmiotów znajdujących się na zewnątrz administracji [Wierzbowski i inni "Prawo adm..." str. 16; Ura "Prawo adm... " str. 30].
Obok prawa materialnego wyróżnia się w doktrynie prawa administracyjnego prawo procesowe, które reguluje z kolei tok czynności podejmowanych przez określone w prawie ustrojowym organy w celu realizacji norm prawa materialnego [Ura "Prawo adm..." str.29 i 31]. Rzadko wspominanym, zwłaszcza w przypadku prawa cywilnego i karnego, jest prawo ustrojowe. W przypadku prawa administracyjnego, prawo ustrojowe, jako jego podsystem reguluje organizację i zasady funkcjonowania aparatu administracyjnego.
Dla nas będzie w tym semestrze w ramach konwersatoriów istotne przede wszystkim prawo materialne. Jednakże zanim przejdziemy do zagadnień związanych ściśle z prawem materialnym, musimy się zastanowić nad strukturą administracji. Prawo ustrojowe było w sporym zakresie omówione w ramach zajęć z prawa konstytucyjnego i będzie też przedmiotem wykładu. W ramach konwersatoriów zajmiemy się więc tylko podstawami prawa ustrojowego administracyjnego.
Natomiast prawo procesowe jest przedmiotem skryptu z zakresu postępowania.

C. Prawo administracyjne a inne dziedziny prawa
Zanim przejdziemy do omawiania poszczególnych instytucji prawa materialnego administracyjnego (a dokładniej z części ogólnej prawa materialnego administracyjnego), należy się jeszcze zastanowić nad możliwościami oddzielenia prawa administracyjnego jako podsystemu norm, od pozostałych gałęzi prawa.

1. Prawo administracyjne a prawo konstytucyjne
Prawo konstytucyjne jest - podobnie jak prawo administracyjne - częścią prawa publicznego. Reguluje ono wszystkie podstawowe instytucje ustrojowe państwa. W odróżnieniu od niego prawo administracyjne koncentruje się na organach zajmujących się wykonywaniem administracji państwowej.

2. Prawo administracyjne a prawo cywilne
Prawo cywilne zawiera normy kształtujące stosunki prawne na zasadzie równorzędności [Radwański "Prawo cywilne. Część ogólna" nb. 3]. Prawo administracyjne zajmuje się natomiast stosunkami, w których stroną dominującą jest organ administracji publicznej[zob. teorie z prawa niemieckiego przedstawione w: Ochendowski "Prawo adm..." str. 34-35].
W RFN rozwinęły się trzy teorie, na podstawie których możliwe jest zakwalifikowanie przepisów jako publicznoprawnych i tym samym odróżnienie ich od przepisów cywilnoprawnych:
- teoria interesu (Interessentheorie)
Według tej teorii prawo publiczne tworzą normy, które mają na uwadze interes publiczny.

- teoria subordynacji (Subordinationstheorie)
Teoria ta, zwana także teorią podporządkowania, jako kryterium rozgraniczenia przyjmuje charakter stosunku prawnego, tzn. z prawem publicznym mamy do czynienia wówczas, gdy stosunek nacechowany jest nadrzędnością państwa i podporządkowaniem podmiotu spoza administracji.

- zmodyfikowana teoria podmiotowa (modifizierte Subjektstheorie)
Do gałęzi prawa publicznego należą te normy, które uprawniają lub zobowiązują podmioty dysponujące władztwem państwowym, a do prawa cywilnego te, które mogą uprawniać lub zobowiązywać każdego [Ochendowski "Prawo adm..." str. 35].

3. Prawo administracyjne a prawo karne
Prawo karne to część prawa, która określa czyny będące przestępstwami, kary grożące za popełnienie przestępstw i środki zabezpieczające stosowane w związku z naruszeniem prawa karnego oraz zasady odpowiedzialności karnej [Gardocki "Prawo karne" nb. 1]. Od prawa administracyjnego odróżnia się więc poprzez swój represyjny charakter.

CategoryPrawoAdministracyjne CategoryLeksykonP
 

brak komentarzy do strony. [dodaj komentarz]

informacja prawna  |  regulamin  |  korzystanie z treści wyłącznie w oparciu o licencję openlaw.pl ©
Strona została wygenerowana w 0.0927 sekund